Genç İşsizliği Artarken 131 Yatırım Fonu Tasfiye Ediliyor

İSTANBUL (KFK Ajans) - Türkiye Today tarafından aktarılan habere göre, Türkiye'de iş gücü piyasasındaki daralma ve genç işsizliğindeki artış, tasarruflarını korumak amacıyla fonlara yönelen bireysel yatırımcıları doğrudan etkiledi. Ekim 2025'ten itibaren yatırım fonlarına birikimini yatıran ve pasif gelire güvenerek işini bırakan 25 yaşındaki yazılımcı Berkay U., fon işlemlerinin durdurulması üzerine kredi kartı borçlarıyla işsiz kaldığını ve yeniden iş aradığını belirtti.

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre eylül ayında genel işsizlik oranı yarım puan yükselerek yüzde 8,4 seviyesine çıktı. İşsiz sayısı tek bir ayda 198 bin kişi artarak 2,97 milyona ulaşırken, bu gelişme Ağustos 2025'teki 208 bin kişilik artışın ardından son 13 ayın en keskin aylık yükselişi olarak kayıtlara geçti.

Genç Nüfusta İstihdam ve Eğitim Göstergeleri

TÜİK verileri, 15-24 yaş grubundaki genç işsizliğinin bir önceki aydaki yüzde 13,2 seviyesinden yüzde 14,8'e tırmandığını gösterdi. Genç kadınlardaki işsizlik oranı yüzde 23,3'e ulaşarak genç erkeklerde kaydedilen yüzde 10,4'lük oranın iki katını aştı.

Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) 2025 verilerine göre, ne eğitimde ne istihdamda olan (NEET) 15-29 yaş arası gençlerin oranında Türkiye yüzde 26,3 ile Avrupa'da ilk sırada yer aldı. Bu oran yüzde 11 olan Avrupa Birliği ortalamasının iki katını geçerken, sıralamada Türkiye'yi yüzde 23,4 ile Kuzey Makedonya izledi.

TÜİK'in 2025'in son çeyreğine ilişkin verileri, 15-34 yaş grubundaki 24,1 milyon kişinin yaklaşık 5,4 milyonunun ne çalıştığını ne de eğitim aldığını ortaya koydu. OECD verilerinde de 18-24 yaş grubunda yüzde 31,3'lük oranla birinci sırada yer alan Türkiye, yüzde 14,1 olan OECD ortalamasının oldukça üzerinde kaldı.

İş Arama Sürecindeki Yapısal Sorunlar

İstihdam ve eğitim dışındaki genç nüfus yalnızca iş aramayanlardan oluşmuyor; grupta sağlık sorunları bulunanlar ile çocuk veya yaşlı bakımını üstlenenler de yer alıyor. İş ilanlarında en az üç yıllık tecrübe şartı aranması ve teklif edilen başlangıç maaşlarının düşüklüğü mezunların işe girmesini zorlaştırıyor.

İstihdam edilen gençlerin yaklaşık yüzde 23'ü aldıkları eğitime kıyasla yüksek nitelikli işlerde çalışamadığını hissederken, bu tablonun üniversite mezunlarının iş aramayı bıraktığı bir süreci beslediği kaydediliyor. Özel bir üniversiteden mezun olan ve yurt dışında yüksek lisans yapmak için iş arayan bir mezun, staj tecrübesine rağmen haziran ayından bu yana yaptığı başvurulardan sonuç alamadığını ifade etti.

Sermaye Piyasası Kurulu Kararları ve Yargı Süreci

Yüksek enflasyon ortamında birikimlerini korumak için getiri vadeden fonlara yönelen tasarruf sahipleri, eylül ayında alınan idari kararlarla karşılaştı. Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), 17 Eylül'de yedi portföy yönetim şirketinin idaresindeki fonların işlemlerini durdurarak 131 fonun tasfiyesine karar verdi.

Toplam büyüklüğü yaklaşık 936,3 milyar lira (19,1 milyar dolar) olan ve 455 bini aşkın yatırımcıyı etkileyen bu kararların ardından Borsa İstanbul, 2008 yılından bu yana en sert aylık düşüşünü kaydetti. Yürütülen adli soruşturma kapsamında eski Aile ve Sosyal Politikalar Bakanı Fatma Betül Sayan Kaya, cuma sabahı gözaltına alınarak sevk edildiği sulh ceza hâkimliği kararıyla tutuklandı.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen incelemede şüphelinin, sermaye piyasası mevzuatına muhalefet ve suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olma suçlamalarıyla sorgulandığı aktarıldı. Savcılık, fon manipülasyonu iddiaları eşliğinde hisselerinde olağan dışı yükseliş görülen Özata Denizcilik (OZATD) paylarındaki şüpheli işlemleri soruşturma dosyasına dâhil etti.

Genişletilen soruşturmada 200'den fazla şüpheli incelenirken, SPK tasfiye işlemlerinin yaklaşık altı ay süreceğini ve bir fonda 1 milyon liraya kadar yatırımı bulunan tasarruf sahiplerine ödemelerinin tam yapılmasının beklendiğini duyurdu.

Ekonomik ve Stratejik Değerlendirme

İş gücü piyasasına ilişkin yayımlanan resmî veriler, genç nüfusun üretime katılımında karşılaşılan yapısal engellerin sürdüğüne işaret etmektedir. Türkiye'nin ne eğitimde ne istihdamda olan genç oranında hem Avrupa Birliği'nin yüzde 11'lik hem de OECD'nin yüzde 14,1'lik ortalamalarının belirgin şekilde üzerinde kalması, beşeri sermayenin iktisadi faaliyete entegrasyonunda karşılaşılan kısıtları somutlaştırmaktadır.

Finansal piyasalar cephesinde 936,3 milyar liralık fon portföyünün tasfiyeye yönlendirilmesi ve 455 binden fazla yatırımcının işlem kısıtlarıyla karşılaşması, bireysel tasarrufların korunması açısından denetim süreçlerinin önemini ortaya koymaktadır. Enflasyon karşısında alternatif getiri arayışına giren hanehalkı tasarruflarının uğradığı kayıplar ile istihdam piyasasında gençlerin yaşadığı zorluklar, makroekonomik dengelerin tabana yayılma hızını doğrudan etkilemektedir.